STEMWIJZER
voor de toekomst


Voedsel


In het kort: De bevolking neemt toe en er zal meer voedsel geproduceerd moeten worden. Land is er genoeg, zelfs voor een verdubbeling van de wereld voedselproductie. Maar deze extra productie kan alleen bij hogere voedselprijzen. Rijke landen kunnen zich dat veroorloven; de armere landen niet. De bevolking zal in arme landen meer honger gaan lijden.

Prijs

Hieronder is de stijgende prijs van voedselgrondstoffen volgens de FAO vanaf 1990 tot 2014 zichtbaar.



De prijs van voedsel wordt bepaald door de wereldmarkt van vraag en aanbod. Vraag en aanbod veranderen door:

  • Toenemende wereldbevolking
  • Hoger ontwikkelingsniveau van landen
  • Gebruik van biomassa voor energie
  • Klimatologische omstandigheden: droogte, tsunami’s
  • Veroudering productie areaal
  • Verkoop van en beperkte voorraden

Het potentiële landbouwareaal wereldwijd is 4,2 miljard ha, waarvan in 2014 ongeveer 1,5 miljard ha in gebruik is. Als rekening gehouden wordt met een aantal beperkende factoren kan nog 1,5 miljard ha in gebruik genomen worden. Dit is een verdubbeling van het huidige oppervlak. Voor deze uitbreiding moet de grond worden onteigend, enorme bedragen moeten worden geïnvesteerd in productie-uitbreiding, opslagfaciliteiten, (internationale) transportfaciliteiten en verbeteringen van de efficiëntie van de lokale fysieke infrastructuur. Met intensivering en efficiency verbetering is nog eens 20 tot 40% maximaal te winnen. Door de klimaatverandering en toekomstige tekorten aan fosfor (kunstmest) zal de productieverhoging weer afnemen. (zie FAO)

Situatie Nederland

Onze intensieve land- en tuinbouw is gebaseerd op grondstoffen uit het buitenland en ons aardgas. In 2013 voerde Nederland voor 53 miljard agrarische producten in en voor 79 miljard uit. Deze export realiseren wij door fabrieksmatig basisgrondstoffen om te zetten naar eindproducten met een hogere verkoopwaarde (bio-industrie). Bijvoorbeeld 5 kilo soja naar 1 kilo vlees betekent op de wereldmarkt een waarde vermeerdering van € 1,50 naar € 4,00 (2014). Onze zuivelproductie drijft op de import van soja. Na China zijn we de grootste importeur van soja ter wereld. Voor de kassen verstoken we vele kubieke meters aardgas. Onze land- en tuinbouw vreten fosfaat. Voor voedselproductie, -transport en -distributie zijn we volledig afhankelijk van fossiele brandstoffen.

Toekomst

De huidige centralisatie, industrialisatie en globalisering van de voedselproductie heeft steeds meer energie nodig en kost daardoor steeds meer. Voedselproductie moet minder energie gaan verbruiken. Kleinschalige, lokale en meer biologische landbouw komt daarvoor in aanmerking. Het marktmechanisme zorgt in de toekomst op een wrede manier voor een afname van de bevolkingsgroei. Deze afname kan humaner met geboortebeperking.